{"id":2349,"date":"2009-05-18T11:07:47","date_gmt":"2009-05-18T11:07:47","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.leiklist.is\/?p=2349"},"modified":"2009-05-18T11:07:47","modified_gmt":"2009-05-18T11:07:47","slug":"fyrir-og-eftir-syndafallie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/leiklist.is\/en\/fyrir-og-eftir-syndafallie\/","title":{"rendered":"Fyrir og eftir syndafalli\u00f0"},"content":{"rendered":"<p>\u00d3, \u00fe\u00fa aftur? er n\u00fd og endurger\u00f0 uppf\u00e6rsla \u00e1 leikritinu \u00d3, \u00fe\u00fa eftir Ingibj\u00f6rgu Hjartard\u00f3ttur, Sigr\u00fanu \u00d3skarsd\u00f3ttur og Unni Guttormsd\u00f3ttur. Leikriti\u00f0 var frums\u00fdnt af Hugleik \u00e1 Galdraloftinu vori\u00f0 1987 og n\u00fa, r\u00famlega tuttugu \u00e1rum s\u00ed\u00f0ar, er komi\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 f\u00e6ra \u00feetta velumtala\u00f0a leikrit (og k\u00f6ltverk) upp \u00e1 n\u00fdjan leik \u00e1 Sm\u00ed\u00f0averkst\u00e6\u00f0i \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fassins. Megintilefni\u00f0 er aldarfj\u00f3r\u00f0ungsafm\u00e6li Hugleiks en \u00feessi elsti starfandi \u00e1hugaleikh\u00f3pur \u00ed h\u00f6fu\u00f0sta\u00f0num var stofna\u00f0ur \u00e1ri\u00f0 1984. \u00cd \u00feessari aldursumfj\u00f6llun er nau\u00f0synlegt a\u00f0 minna \u00e1 \u00fe\u00e1 s\u00e9rst\u00f6\u00f0u Hugleiks, me\u00f0al annarra \u00edslenskra leikf\u00e9laga, a\u00f0 leikverk h\u00f3psins eru \u00f6ll samin innan hans og umfj\u00f6llunarefni\u00f0 sprettur beint upp \u00far \u00edslensku \u00fej\u00f3\u00f0l\u00edfi (me\u00f0 p\u00f3stm\u00f3dern\u00edskri n\u00e1lgun) \u00fear sem markvisst er v\u00edsa\u00f0 til og unni\u00f0 \u00far arfi \u00edslenskrar menningar og sagnaritunar.    <!--more-->  <\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er \u00fev\u00ed \u00ed e\u00f0lilegum hugleikskum anda a\u00f0 afbyggja verki\u00f0 og semja vi\u00f0 \u00fea\u00f0 n\u00fdja t\u00f3nlist &#8211; en \u00fe\u00f3tt \u00fdmislegt s\u00e9 f\u00e6rt \u00far sta\u00f0 fr\u00e1 frumuppf\u00e6rslunni er vinnugle\u00f0in, skemmtunin, andinn, hl\u00fdjan, atorkan og gla\u00f0v\u00e6r\u00f0in enn hin sama svo vitna\u00f0 s\u00e9 til or\u00f0a leikstj\u00f3rans Odds Bjarna \u00deorkelssonar \u00ed leikskr\u00e1. \u00c1 \u00feri\u00f0ja tug leikara taka \u00fe\u00e1tt \u00ed \u00feessari s\u00fdningu \u00e1samt sj\u00f6 manna hlj\u00f3msveit og er t\u00f3nlist og s\u00f6ngtextar eftir \u00fe\u00e1 Lj\u00f3tu h\u00e1lfvita, Eggert Hilmarsson, Odd Bjarna \u00deorkelsson, S\u00e6var Sigurgeirsson og \u00deorgeir Tryggvason. Einnig m\u00e1 draga fram a\u00f0 \u00fer\u00edr af \u00feeim leikurum sem taka \u00fe\u00e1tt \u00ed uppf\u00e6rslunni n\u00fa, voru einnig me\u00f0 \u00ed frumuppf\u00e6rslunni 1987, Hulda B. H\u00e1konard\u00f3ttir, R\u00fanar Lund og Silja Bj\u00f6rk Huldud\u00f3ttir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-2347\" style=\"margin: 12px; float: left;\" alt=\"othuaftur3\" src=\"https:\/\/leiklist.is\/wp-content\/uploads\/2009\/05\/Adildarfelog_Sudvestur_Hugleikur_08_09_O_thu_aftur_othuaftur3.jpg\" height=\"150\" width=\"200\" \/>Rammi s\u00f6gunnar er s\u00f3ttur til Pilts og st\u00falku (1850) eftir J\u00f3n Thoroddsen (1818-1868) \u00fear sem ungir elskendur eru \u201ehraktir\u201d \u00far sakleysi \u00e6sku sinnar og hjar\u00f0mennsku til hinnar syndum spilltu Reykjav\u00edkur. \u00dear fara unglingarnir st\u00f6\u00f0ugt \u00e1 mis vi\u00f0 hvort anna\u00f0 af mannav\u00f6ldum en n\u00e1 a\u00f0 lokum \u00e1ttum og halda aftur til baka sem fullt\u00ed\u00f0a einstaklingar. \u00cd leikritinu hittast \u00feau Indri\u00f0i og Sigr\u00ed\u00f0ur a\u00f0 haustlagi undir r\u00e9ttarveggnum \u00ed sannkalla\u00f0ri karnival\u00edskri r\u00e9ttarstemningu \u00fear sem menn kallast \u00e1 og syngja og kindur j\u00f3rtra af nautn og jarma \u00ed k\u00f3r, l\u00f3a syngur og hrafninn krunkar. \u00deetta hlj\u00f3meyki var s\u00e9rstaklega hr\u00edfandi \u00ed byrjun s\u00fdningar og teyg\u00f0i sig reyndar fram fyrir hana og er ekki oft sem sj\u00e1 m\u00e1 skellihl\u00e6jandi \u00e1horfendur b\u00ed\u00f0a eftir a\u00f0 leiks\u00fdning hefjist.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3 Hugleikur s\u00e9 \u00e1hugaleikh\u00f3pur hefur s\u00fdningin a\u00f0 m\u00f6rgu leyti faglegt yfirbrag\u00f0. Fj\u00f6lbreytilegir h\u00e6fileikar f\u00e1 a\u00f0 nj\u00f3ta s\u00edn og margir leikaranna hafa greinilega mikla reynslu \u00e1 leiksvi\u00f0i. \u00ddkjur, f\u00e1r\u00e1nleiki, klisjur og farsakenndir dr\u00e6ttir eru n\u00fdttir \u00ed pers\u00f3nusk\u00f6pun og framvindu en hef\u00f0i m\u00e1tt vera betur undirstrika\u00f0 \u00ed leiknum. \u00deannig hef\u00f0i hinn s\u00e9rstaki h\u00famor n\u00e1\u00f0 enn betur \u00ed gegn til \u00e1horfenda. Leikararnir standa sig allir mj\u00f6g vel hvort sem \u00feeir eru \u00ed st\u00f3rum e\u00f0a litlum hlutverkum og \u00f3\u00fearfi a\u00f0 gera \u00fear upp \u00e1 milli. Leikgle\u00f0in, leiknautnin var allsr\u00e1\u00f0andi, textaflutningur og s\u00f6ngur til fyrirmyndar.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-full wp-image-2348\" style=\"margin: 12px; float: right;\" alt=\"othuaftur2\" src=\"https:\/\/leiklist.is\/wp-content\/uploads\/2009\/05\/Adildarfelog_Sudvestur_Hugleikur_08_09_O_thu_aftur_othuaftur2.jpg\" height=\"150\" width=\"200\" \/>T\u00edmaleysi verksins kemur vel fram \u00ed \u00feessari uppf\u00e6rslu \u00fear sem pers\u00f3nur og hugt\u00f6k \u00f3l\u00edkra t\u00edma er blanda\u00f0 saman. Valdi vert (M\u00f6ller kaupma\u00f0ur) er athafnama\u00f0ur, sniffar k\u00f3k og breytir \u00f6mmukaffih\u00fasi fj\u00f6lskyldunnar \u00ed s\u00falusta\u00f0. Sigtryggur vann birtist \u00e1 \u00edslenskum gl\u00edmub\u00faningi en endar sem \u00fatkastari \u00ed le\u00f0urbuxum. H\u00f3tel Borg er enn gildur skemmtista\u00f0ur og Grasagudda verksins leysir syndugt og gl\u00f3rulaust l\u00edferni b\u00e6jarb\u00faa \u00far vi\u00f0jum og heldur me\u00f0 \u00fe\u00e1 \u00e1 fjall til hreinsunar. Umbreytingarnar \u00ed verkinu sk\u00edrskota svo smekklega til \u00feeirra umskipta sem or\u00f0i\u00f0 hafa \u00e1 \u00edslensku samf\u00e9lagi og gildismati \u00e1 li\u00f0num \u00e1ratugum: fyrir og eftir syndafalli\u00f0. \u00deess vegna finnst m\u00e9r lei\u00f0s\u00f6gn \u00d6nnu grasal\u00e6knis og Fl\u00f3ka fuglas\u00e1lfr\u00e6\u00f0ings \u00ed lok verksins eiga svo vel vi\u00f0, algerlega fr\u00e1b\u00e6r lausn.<\/p>\n<p>Flest m\u00e1 segja, a\u00f0 gangi upp \u00ed \u00feessari s\u00fdningu. Framvinda er e\u00f0lileg og gerist \u00f6ll \u00e1 svi\u00f0inu. Pers\u00f3nur eru margbreytilegar og samskipti \u00feeirra \u00e1 m\u00f6rgum pl\u00f6num. Fj\u00f6lmargir \u00e1star\u00fer\u00edhyrningar, auglj\u00f3sir og faldir. Rennsli\u00f0 er gott, h\u00e6gara \u00ed f\u00e1mennum senum og hra\u00f0ara \u00ed h\u00f3psenunum. Skiptingar milli atri\u00f0a gengu vel fyrir sig \u00fear sem fari\u00f0 var \u00far s\u00f6ngatri\u00f0i \u00ed tala\u00f0 m\u00e1l. Leikmyndin er einf\u00f6ld og engir \u00f3\u00fearfa hlutir a\u00f0 \u00fev\u00e6last fyrir. Stemmingu breytt me\u00f0 f\u00e1um h\u00fasg\u00f6gnum, t\u00f6skum, skiltum og mismunandi lj\u00f3sakr\u00f3num sem var sni\u00f0ugt og hef\u00f0i veri\u00f0 h\u00e6gt a\u00f0 n\u00fdta enn meira \u00ed l\u00fdsingunni sem var annars einf\u00f6ld og vel leyst. <\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-2336\" style=\"margin: 12px; float: left;\" alt=\"othuaftur1\" src=\"https:\/\/leiklist.is\/wp-content\/uploads\/2009\/05\/Adildarfelog_Sudvestur_Hugleikur_08_09_O_thu_aftur_othuaftur1.jpg\" height=\"150\" width=\"200\" \/>M\u00f6rgum skemmtilegum lausnum \u00ed leikstj\u00f3rn br\u00e1 fyrir, sem er auglj\u00f3slega mj\u00f6g vel \u00edgrundu\u00f0, allar uppstillingar \u00e1 leikurum \u00e1 svi\u00f0inu \u00e1reynslulausar, dansar fj\u00f6lbreyttir og skemmtilegir og stundum nota\u00f0ir til a\u00f0 kl\u00e1ra leikmyndina eins og \u00feegar sj\u00f3mennirnir bjuggu til skipi\u00f0. T\u00f3nlistin \u00ed flutningi hlj\u00f3msveitarinnar \u00c6r og k\u00fdr kallar fram \u00f3l\u00edka stemmningu og \u00fear eru engin vettlingat\u00f6k, allt efni\u00f0 frumsami\u00f0, fj\u00f6lbreytt notkun hlj\u00f3\u00f0f\u00e6ra, l\u00f6gin gr\u00edpandi og skemmtileg.<\/p>\n<p>B\u00faningarnir skapa hina eiginlegu heildarmynd verksins en \u00fear eru teikna\u00f0ar upp margar skemmtilegar myndir me\u00f0 litum og \u00fdmsum t\u00e1knum e\u00f0a v\u00edsunum. Kind er kind \u00fe\u00f3 h\u00fan s\u00e9 \u00ed lopapeysu, prestfr\u00fain danska er eins og danski f\u00e1ninn og fulltr\u00fai herra\u00fej\u00f3\u00f0ar sem upphefur sj\u00e1lfa sig me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 henda afganginum \u00ed vesalingana. \u00deegar haft er \u00ed huga a\u00f0 allt er b\u00fai\u00f0 til \u00far \u00fev\u00ed sem finna m\u00e1 \u00e1 \u201esafnhaugum prestfr\u00faarinnar\u201c \u00ed bland vi\u00f0 tuskur \u00far geymslum leikf\u00e9lagsins, m\u00e1 segja a\u00f0 \u00fea\u00f0 falli fullkomlega a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 s\u00fdningin sj\u00e1lf er endurunnin og f\u00e6r\u00f0 til n\u00fat\u00edmans. \u00c1starhugar allra hafa loksins rata\u00f0 saman. Hrunadansinum er loki\u00f0, spillingarli\u00f0i\u00f0 or\u00f0i\u00f0 gr\u00e6nt og \u00e1 lei\u00f0 til upphafsins \u00ed l\u00edkamlega og andlega hreinsun. H\u00e9\u00f0an \u00ed fr\u00e1 ver\u00f0ur l\u00edfi\u00f0 sj\u00e1lfb\u00e6rt og gildismati\u00f0 \u00f3brengla\u00f0.<\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><em>J\u00f3n \u00d6zur Snorrason<\/em><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><em><br \/><\/em><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\">{mos_fb_discuss:2}<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d3, \u00fe\u00fa aftur? er n\u00fd og endurger\u00f0 uppf\u00e6rsla \u00e1 leikritinu \u00d3, \u00fe\u00fa eftir Ingibj\u00f6rgu Hjartard\u00f3ttur, Sigr\u00fanu \u00d3skarsd\u00f3ttur og Unni Guttormsd\u00f3ttur. Leikriti\u00f0 var frums\u00fdnt af Hugleik \u00e1 Galdraloftinu vori\u00f0 1987 og n\u00fa, r\u00famlega tuttugu \u00e1rum s\u00ed\u00f0ar, er komi\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 f\u00e6ra \u00feetta velumtala\u00f0a leikrit (og k\u00f6ltverk) upp \u00e1 n\u00fdjan leik \u00e1 Sm\u00ed\u00f0averkst\u00e6\u00f0i \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fassins. Megintilefni\u00f0 er [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2346,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[186],"tags":[],"class_list":["post-2349","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gagnrdinn","et-has-post-format-content","et_post_format-et-post-format-standard"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2349","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2349"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2349\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2349"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2349"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2349"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}