Komið þið sæl.<\/p>\n
\u00c1hugaleiklistin er frj\u00f3r jarðvegur. Jarðvegur sem svo mörg okkar sem kosið hafa að gera leiklistina að ævistarfi eru sprottin \u00far. \u00c9g \u00e1 \u00e1hugahreyfingunni og Litla leikkl\u00fabbnum \u00e1 \u00cdsafirði \u00f3tr\u00falega margt að þakka.Þar kynntist ég maka m\u00ednum, þar eignaðist ég marga af m\u00ednum bestu vinum, þar kviknaði \u00e1huginn \u00e1 listinni og það varð aftur til þess að ég f\u00f3r \u00ed h\u00e1sk\u00f3lan\u00e1m \u00ed leikstj\u00f3rn og gerði hana að ævistarfi m\u00ednu.<\/p>\n
Þegar ég kom heim \u00far n\u00e1mi fr\u00e1 Bretlandi t\u00f3k \u00e1hugahreyfingin mér opnum örmum og varð minn fyrsti vinnuveitandi. Þar fékk ég tækifæri, og hef fengið tækifæri, sem ég hef ekki fengið annarsstaðar. \u00c9g l\u00edt \u00ed raun þannig \u00e1 að ég standi \u00ed nokkurri skuld við \u00e1hugahreyfinguna og vil henni allt hið besta. \u00c9g l\u00edt l\u00edka \u00e1 \u00e1hugahreyfinguna sem framt\u00edðarstarfsvettvang fyrir mig, samhliða störfum \u00ed atvinnuleikh\u00fasi. Sérstaða \u00edslensks \u00e1hugaleikh\u00fass hefur einmitt \u00ed gegnum t\u00edðina falist \u00ed þessum n\u00e1nu tengslum við atvinnumennskuna. \u00cd öðrum löndum myndi \u00e1hugleiklistin hér teljast „semi-professional" en ekki „amateur", og fyrir vikið er standardinn \u00e1 \u00edslenskri \u00e1hugaleiklist hærri en v\u00edðast annars staðar. „Við spilum ekki \u00ed sömu deild“, eins og Toggi orðaði það hér \u00e1ðan.<\/p>\n
Eitt af þv\u00ed sem hefur aðeins verið rætt innan Leikstj\u00f3rafélagsins er s\u00fa stefna sem hefur borið \u00e1 undanfarinn \u00e1ratug eða svo, að \u00e1hugaf\u00f3lkið sj\u00e1lft sj\u00e1i um leikstj\u00f3rn sinna verkefna. Eftir mjög lauslega könnun \u00e1 verkefnum s\u00edðustu \u00e1ra, þ\u00e1 s\u00fdnist mér að \u00e1hugaf\u00f3lk sj\u00e1i um uppsetningu meiri hluta þeirra \u00ed dag, að dagskr\u00e1m og styttri verkum þ\u00e1 meðtöldum. Það er auðvitað ekkert n\u00fdtt að \u00e1hugaf\u00f3lk leikst\u00fdri, en n\u00fa er það farið að koma að leikstj\u00f3rn með mun markvissari hætti en \u00e1ður, og þ\u00e1 sérstaklega með tilkomu sk\u00f3la Bandalagsins.<\/p>\n
Ekkert er eðlilegra en að \u00ed \u00e1hugaleikfélögum vakni \u00e1hugi einstaklinga \u00e1 að leikst\u00fdra. Þannig komst ég sj\u00e1lf \u00e1 bragðið. Þess vegna hl\u00fdtur það l\u00edka að teljast eðlilegt af h\u00e1lfu Bandalagsins að bregðast við þessum \u00e1huga með n\u00e1mskeiðahaldi og öðrum stuðningi. \u00cd kjölfarið hafa margir hæfileikar\u00edkir \u00e1hugaleikstj\u00f3rar komið fram. \u00c9g hef séð s\u00fdningar sumra þeirra. Þetta er að m\u00ednu mati einn mest spennandi vaxtarbroddurinn \u00ed \u00e1hugaleikh\u00fasinu að leikrituninni fr\u00e1talinni.<\/p>\n
En n\u00fa spyr ég: Hvaða stefnu vilja \u00e1hugaleikfélögin, þið sj\u00e1lf, taka \u00ed leikstj\u00f3ram\u00e1lum? Er vilji fyrir að halda \u00ed þessi tengsl við atvinnuleikstj\u00f3ra með svipuðu sniði og verið hefur eða vilja leikfélögin kannski tengjast stéttini \u00e1 n\u00fdjan h\u00e1tt? Og ég spyr eins og R\u00fanar gerði l\u00edka, er jafnvel vilji fyrir að sl\u00edta þessu sambandi og gera \u00e1hugahreyfinguna \u00f3h\u00e1ða atvinnumennskunni? S\u00e1lf tel ég þetta geta farið vel saman og \u00e1 vonandi eftir að gera það um \u00f3komna framt\u00edð, en þetta eru spurningar sem \u00e1hugahreyfingin þarf að svara fyrir sj\u00e1lfa sig \u00e1ður en lengra er haldið. Þessar spurningar finnst mér \u00e1 þessu stigi skipta jafnvel meira m\u00e1li en tal um peninga, eins miklu m\u00e1li og þeir n\u00fa skipta. Fyrst þarf að vita hvert takmarkið er, svo hægt sé að taka stefnuna \u00fat fr\u00e1 þv\u00ed.<\/p>\n
Ef til vill er það eðlileg þr\u00f3un, þar sem t\u00edmi f\u00f3lks er d\u00fdrmætari en \u00e1ður, að starfsemi \u00e1hugaleikfélaga sé \u00ed auknum mæli \u00ed formi uppsetninga \u00e1 styttri verkum og dagskr\u00e1m \u00e1 kostnað uppsetninga \u00ed fullri lengd. \u00cd raun verð ég að segja að mér finnst það alveg \u00f3tr\u00falegt að \u00ed n\u00fat\u00edmasamfélagi skuli enn yfirhöfuð vera hægt að setja upp leikrit \u00ed fullri lengd með \u00e1hugaf\u00f3lki, og f\u00e1 það til að mæta \u00e1 fjögurra klukkustunda langar æfingar, kauplaust, sex sinnum \u00ed viku \u00ed allt að tvo m\u00e1nuði.<\/p>\n
Eitt hefur mér alltaf þ\u00f3tt skr\u00edtið, kannski vegna þess að ég hef setið beggja vegna borðsins, og það er umræða sem byggist \u00e1 einhverju „við" og „þið" tali þegar kemur að \u00e1hugaleikh\u00fasinu og atvinnuleikstj\u00f3rum. Mér liggur við að segja að þarna eigi sér stað einhver paranoia. Leikstj\u00f3rar koma fram með rulluna sem Guðj\u00f3n vitnaði \u00ed: „Það er verið að taka fr\u00e1 okkur vinnu og peninga sem við eigum með réttu" og \u00e1hugaleikh\u00f3parnir segja \u00e1 m\u00f3ti: „Þessir leikstj\u00f3rar koma bara \u00fat \u00e1 land til að sækja peningana s\u00edna". Svona tal er hvorki uppbyggjandi né sanngjarnt.<\/p>\n
\u00c9g vona að \u00ed dag og hér eftir verði litið meira \u00e1 heildarmyndina. Hvað er \u00e1hugaleiklistinni fyrir bestu? Er það ekki hagur beggja að sem flestir hæfir leikstj\u00f3rar starfi með félögunum? Leikstj\u00f3rar eru ekki allir g\u00f3ðir, hvorki atvinnumenn né \u00e1hugamenn. Þannig er það bara. Þess vegna er það mikilvægt að boðskipti \u00e1 milli leikfélaga séu g\u00f3ð og það sé l\u00e1tið spyrjast \u00fat þegar einhver reynist vel, alveg eins og þegar einhver reynist illa.<\/p>\n
Það hl\u00fdtur samt að vera einhver munur þarna \u00e1; atvinnuleikstj\u00f3rum og \u00e1hugaleikstj\u00f3rum. \u00c9g efast ekki um að menntun og reynsla gera g\u00f3ðan leikstj\u00f3ra betri og vinnubrögðin markvissari. Það þ\u00fdðir ekki að \u00e1hugamaður geri endilega verri s\u00fdningu – bara öðruv\u00edsi.<\/p>\n
Þetta er kjarni m\u00e1lsins og þarna held ég að leikfélögin verði að velja og hafna \u00ed hvert skipti sem þau \u00e1kveða að fara \u00fat \u00ed uppfærslu. Hvað viljum við gera n\u00fana? F\u00e1 til liðs við okkur atvinnumanneskju til að taka af okkur \u00f3makið við að leiða vinnuna, eða nj\u00f3ta þess að gera það sj\u00e1lf? Þannig l\u00edka þr\u00f3ast félögin og einstaklingar innan félaganna \u00e1fram með þv\u00ed að f\u00e1st við \u00f3l\u00edk verkefni með \u00f3l\u00edku f\u00f3lki. \u00c9g held að þetta sé fullkomlega eðlileg og j\u00e1kvæð þr\u00f3un. Að þarna þr\u00edfist hlið við hlið, tvennskonar \u00e1hugaleikh\u00fas. Alvöru \u00e1hugamannaleikh\u00fas og svo „semi-professional“ leikh\u00fas (þ\u00fdðing \u00f3skast).<\/p>\n
Mér þykir hins vegar miður ef leikfélögin eru farin að þurfa að haga vali \u00e1 leikstj\u00f3ra verkefna, ekki eftir vilja eða listrænum metnaði, heldur peningum eingöngu. R\u00e1ða sem \u00f3d\u00fdrastan leikstj\u00f3ra og gera sem einfaldasta og stysta s\u00fdningu, sem nær sem flestum \u00e1horfendum inn vegna þess að það eru ekki til peningar til annars. Þar hafi \u00e1hugi eða eldm\u00f3ður þeirra \u00ed félaginu ekkert með að gera hvað er valið. \u00c9g spyr mig, hvers virði er þ\u00e1 að vinna s\u00fdningar og hvers virði er vinna þeirra sem að verkinu standa? Aðstandendur f\u00f3rna fjölskyldul\u00edfi og öllum fr\u00edstundum vikum saman fyrir uppsetninguna og þess vegna er það þyngra en t\u00e1rum taki ef s\u00fa vinna er metnaðarlaus og losaraleg af einhverjum \u00e1stæðum. Þetta getur að sj\u00e1lfsögðu gerst jafnt undir handleiðslu \u00e1huga- og atvinnumanns. Metnaður leikfélags og metnaður leikstj\u00f3ra verður að fara saman.<\/p>\n
Við erum samherjar. Við erum öll leikh\u00fasf\u00f3lk, hvert \u00e1 sinn h\u00e1tt. Það er gaman að vinna með metnaðarfullu leikfélagi, það hef ég svo sannarlega reynt, t.d. \u00ed tv\u00edgang hérna \u00ed K\u00f3pavoginum. \u00c9g veit l\u00edka af eigin reynslu sem \u00e1hugamanneskja, að það er gaman og gefandi að vinna með leikstj\u00f3ra sem setur markið h\u00e1tt og gerir kröfur. L\u00e1tum ekki umræðuna stj\u00f3rnast af einhverri vænis\u00fdki \u00e1 b\u00e1ða b\u00f3ga heldur tökum höndum saman um að styrkja \u00e1hugaleiklistina \u00e1 \u00cdslandi. Og þar er keppikeflið auðvitað, vegna þess að þv\u00ed miður sn\u00fdst þetta svo mikið um peninga, að berjast sameiginlega fyrir auknu fj\u00e1rmagni inn \u00ed þessa listgrein. Ekki sitt \u00ed hvoru lagi, heldur saman.<\/p>\n
\u00c9g hvet Bandalagið eindregið til að halda \u00e1fram að fræða og rækta eigin leikstj\u00f3ra. Alveg eins og leikara, lj\u00f3sahönnuði, leikmyndahönnuði og ég tala n\u00fa ekki um leiksk\u00e1ld þv\u00ed þar \u00e1 sér stað mikil og j\u00e1kvæð n\u00fdsköpun. \u00c9g er pers\u00f3nulega meira en til \u00ed samkeppni við hæfa \u00e1hugamenn um verkefni. \u00c9g vil bara f\u00e1 að keppa \u00e1 jafnréttisgrundvelli, að \u00e1stæðan fyrir þv\u00ed að \u00e1hugamaðurinn er tekinn framyfir sé s\u00fa að hann er talinn heppilegri kostur \u00ed þetta tiltekna verkefni, en ekki einungis að hann kosti minna.<\/p>\n
Takk fyrir.<\/p>\n
(Erindi þetta er efnislega \u00f3breytt, en hefur verið stytt og snyrt töluvert af höfundi, vonandi til b\u00f3ta.)<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[200],"tags":[],"class_list":["post-178","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-markvert","et-doesnt-have-format-content","et_post_format-et-post-format-standard"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/178","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=178"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/178\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=178"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=178"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/leiklist.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=178"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}